Platte daken krijgen steeds meer bijkomende functies waarbij er ook alsmaar meer zonnesystemen op platte daken geplaatst worden. Zonnepanelen op platte daken hebben het voordeel dat zij “uit het zicht” zijn en minder opvallen. Bovendien zijn ze beter te positioneren met een verbeterd rendement tot gevolg. Om te vermijden dat de kwaliteit van deze platte daken zou lijden onder de plaatsing van zonnesystemen moet er met verschillende factoren rekening gehouden worden!
De inhoud van dit artikel is gebaseerd op de publicaties van Buildwise “Aandachtspunten bij de plaatsing van zonnesystemen op platte daken” (Dossier nr. 4/2010) en “Lichtweerkaatsende dakafdichtingen en zonnepanelen” (Contact 2012/4). In deze publicaties vindt U ook meer informatie over dit onderwerp.
Hoe worden zonnesystemen bevestigd op platte daken?
Er bestaan verschillende zonnesystemen voor de opwekking van elektriciteit of de productie van warm water op het dak. Deze systemen worden ofwel aan de draagstructuur verankerd of op de dakafdichting geplaatst en geballast. Er bestaan eveneens speciale systemen die los, zonder ballast, op de dakafdichting worden geplaatst of waarbij de verankeringsrails van het zonnesysteem op de dakafdichting worden gelast. Bij de plaatsing van zonnepanelen op het dak dient er een windstudie uitgevoerd te worden voor de bepaling van de op het dak uitgeoefende krachten en de bepaling van de ballast die eventueel moet worden gebruikt om de panelen op hun plaats te houden. Deze windstudie is ook belangrijk om de verankering te bepalen bij een mechanische bevestiging in de draagstructuur.
Worden er speciale eisen gesteld aan de draagstructuur?
Op het dak geplaatste zonnepanelen zorgen voor een extra belasting op het dak en/of de structuur. Afhankelijk van het gekozen plaatsingssysteem, bv. zonnepanelen op frames met ballast of een verankering in de draagstructuur, zal men bij de keuze van de draagstructuur ook rekening moeten houden met deze extra belasting. Bij de stabiliteitsberekening van de constructie en/of dakvloer dient men, zeker bij lichte dakvloeren zoals geprofileerde staalplaten, rekening te houden met het eigengewicht van de zonnesystemen, het eventuele ballastgewicht en de bijkomende drukkrachten die de wind en de sneeuw op de constructie kunnen veroorzaken.
En hoe zit het met de isolatie en de afdichting?
Platte daken met zonnecellen worden intensief belopen tijdens de plaatsing en tijdens het onderhoud van het systeem. Zij moeten voldoen aan bepaalde eisen zoals de drukweerstand van de isolatie en de ponsweerstand van de dakafdichting. Onvoldoende drukvaste isolatiematerialen of te dunne dakfolies zijn dan ongeschikt in combinatie met zonnesystemen. Op plaatsen die regelmatig belopen worden, zijn aangepaste looppaden aan te bevelen. Daar waar metalen frames op de afdichting geplaatst worden is een beschermingslaag noodzakelijk. De isolatie moet ook voldoende drukweerstand hebben om de vervormingen onder invloed van verhoogde belasting (bv. eventuele ballast) te beperken. Bij mechanisch bevestigde isolatiematerialen en/of mechanisch bevestigde dichtingssystemen moet erop gelet worden dat de bevestigingen geen aanleiding kunnen geven tot het doorponsen van de dakafdichting via het samendrukken van de minder drukvaste isolatie. Zonnepanelen die doorheen de dakopbouw aan de draagconstructie verankerd worden, doorboren niet alleen de dakafdichting, maar ook de thermische isolatie en het dampscherm. Men dient dan ook de nodige maatregelen te treffen om hier infiltraties, damplekken en koudebruggen te vermijden. Dit zal ook nodig zijn ter plaatse van de nodige leidingdoorvoeren.
En wat als men zonnesystemen wil plaatsen op bestaande daken?
Bij de plaatsing van een zonnesysteem op een bestaand dak, dient men de draagstructuur en/of de dakvloer na te rekenen om te verifiëren dat deze de bijkomende belastingen kunnen opvangen. Het geheel isolatie/dakafdichting moet eveneens getoetst worden aan de voormelde belastingen en eventueel aangepast worden. Men dient eveneens na te gaan of het bestaand dak thermisch voldoende isoleert en of de geschatte resterende levensduur van de dakafdichting groter is dan deze van het zonnesysteem.
Heeft het nut om onder zonnepanelen een witte reflecterende afdichting te voorzien?
Alle belangrijke types van dakafdichtingsmaterialen hebben tegenwoordig een zogenaamde lichtweerkaatsende variant. Naast dakmembranen met een lichte kleur bestaan er ook lichtweerkaatsende verven. Bij dit soort verven zijn er wel schadegevallen mogelijk die zich uiten in allerlei soorten degradaties (afbladering, scheurvorming, kleurvariatie…).Witte reflecterende afdichtingen zorgen ervoor dat de oppervlaktetemperatuur van het dak beperkt wordt waardoor de prestaties van de hierop aangebracht zonnepanelen in bepaalde gevallen zouden kunnen verbeteren. Belangrijk om weten is dat de kwaliteit en de duurzaamheid in de tijd zeer variabel kan zijn van product tot product en dat deze witte reflecterende afdichtingen meer onderhoud vereisen (bv. voor de start van de zomerperiode). Sommige witte afdichtingen kunnen na verloop van tijd verdonkeren en hun reflecterend effect verliezen. Lichtweerkaatsende dakafdichtingen kunnen metterijd ook vuil worden (bv. ter plaatse van waterstagnatie). Bijgevolg is het mogelijk dat de weerkaatsing gaat afnemen waardoor het positieve effect van de witte dakafdichting binnen korte tijd kan verminderen.
Zijn er nog andere aandachtspunten?
- Werken die uitgevoerd worden op platte daken nadat de afdichtingswerken beëindigd zijn dienen altijd met de nodige voorzichtigheid uitgevoerd te worden om beschadiging aan de dakafdichting te vermijden. Veiligheidshalve wordt er een drukverdelende beschermingslaag onder de paletten geplaatst (bv. multiplexplaten). Bij lichte dakvloeren, zoals geprofileerde staalplaten of hout, worden de paletten boven de draagbalken van de dakstructuur geplaatst.
- Gezien er naast het onderhoud van het dak ook nog onderhoud moet voorzien worden voor de zonnesystemen, zal men extra aandacht moeten besteden aan de veiligheid van de personen die dit onderhoud moeten uitvoeren: permanente balustrade langs de dakranden of voldoende hoge dakopstanden als borstwering, permanente valbeveiliging,… Bovendien is het raadzaam om geen zonnesystemen te plaatsen die zich te dicht bij de dakranden bevinden!
.svg){kind=small}
